H5N1 groźny tylko w specyficznych warunkach
Treść
PTASIA GRYPA „–H5N1 groźny tylko w specyficznych warunkach.” Cytat z publikacji p.prof. A.Piekarowicza z Uniwersytetu Warszawskiego –wirusologa.
Choroba-jest to dynamiczna reakcja ustroju na działanie czynnika chorobotwórczego; wyraża się zaburzeniami we współdziałaniu narządów i tkanek .Początek choroby może być nagły np.: w chorobach zakaźnych. Czynnikiem chorobotwórczym wywołującym ptasią grypę jest wirus H5N1.H5N1 jest to szczep wirusa ptasiej grypy powstały z mutacji wirusa ptasiej grypy typu A. Wirus ten przenoszony jest przez żywe ptactwo.. Zarażenie następuje przez kontakt zdrowego osobnika (w tym człowieka) z osobnikiem zarażonym.Choroba wywołana wirusem H5N1 jest śmiertelna w 50%-100%. Symbol H5N1 oznacza , że materiał genetyczny wirusa białko hemaglutyninę typu piątego i neurminidazę typu pierwszego.Aby doszło do zakażenia człowieka do jego organizmu musi trafić bardzo wiele cząstek wirusa. Dlatego dotychczas chorowały głównie osoby które przez długi czas miały kontakt z chorym drobiem lub jadły mięso chorych ptaków. Wirusy to twory chemiczne , co do których naukowcy spierają się czy są żywe czy nie. Nie przypominają one samodzielnego organizmu ani komórki. Nie mogą się dzielić ani rosnąć; nie posiadają własnej przemiany materii; natomiast podobnie jak istoty żywe powielają się i mogą ulegać zmianom adoptującym je do środowiska. Do powielania potrzebują żywej komórki, która pełni dla nich rolę fabryki.
Wirusy różnią się od siebie kształtem(mogą być: kuliste,wrzecinowate lub kształtu wielościanów). Mogą być różnej wielkości. Najmniejsze mają ok.15 nanometrów(milionowych części milimetra), największe 300 nanometrów.
Każdy wirus zawiera kod genetyczny w postaci kwasy DNA lub RNA( w jednym wirusie nie może być obu tych substancji naraz).Materiał genetyczny jest chroniony przez płaszcz białkowy o różnych kształtach. Część wirusów ma jeszcze otoczkę lipidową na zewnątrz płaszcza białkowego. Na powierzchni wirusa znajdują się białka pozwalające mu na rozpoznawanie komórki właściwego dla niego żywiciela.Wewnątrz wirusa grypy znajduje się zbliżona kształtem kapsuła zbudowana z białek w której znajduje się jego genom-osiem cząsteczek RNA.Na zewnątrz tej kapsuły wirus pokryty jest osłonką lipidową.W osłonce lipidowej zakotwiczone są : dwa rodzaje białek:hemaglutynina i neuraminidaza oznaczająca typy białek.. To pierwsze białko oznaczone symbolem H jest głównym białkiem receptorowym, znaczy to że właśnie jest odpowiedzialne za rozpoznawnie powierzchni wrażliwych na danego wirusa odpowiednich cząstek chemicznych. Po rozpoznaniu podatnej na zakażenie komórki wirus może przylgnąć do niej a następnie wniknąć do niej do środka.Wtedy wirus przejmuje kontrolę na funkcjami zmuszając ją do powielania materiału genetycznego
Objawy ptasiej grypy u zwierząt:pojawiają się nagle, często siedzą lub stoją półprzytomnie, opierają dzioby o ziemię niosą jaja o cienkiej skorupie z czasem przestają w ogóle nieść, stroszą pióra, pojawia się gorączka, biegunka, w przypadkach cięższych mogą pojawić się trudności z oddychanie.
Objawy ptasiej grypy u ludzi:gorączka, kaszel, ból gardła, bóle mięśni, stawów,, zapalenie spojówek; w cięższych przypadkach mogą pojawić się trudności z układem oddechowym często w wyniku powikłań prowadzących do śmierci.
.Dr.Paweł Grzesikowski z Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego podkreśla że ludzie stosując podstawowe zasady higieniczne łatwo się obronią. Wystarczy ostrożność w postępowowaniu z padłymi dzikimi ptakami oraz zabronienie dzieciom zabaw w piasku. Zarazić się można także drogą pokarmową-jajka, mięso przetwory drobiu mogą zawierać wirusa.Jeśli się jednak ugotuje je lub usmaży ryzyko zakażenia zmaleje do zera -twierdzi specjalista dr.P.Grzesikowski –immunolog-epidemjolog. Funkcjonuje także lek o nazwie Tamiflu; wiadomo już ,że Węgrzy mają szczepionkę na ptasią grypę która jest skuteczna przypadku przenoszenia się z ptaków na człowieka : jej produkcją zainteresowanych jest wiele światowych firm farmaceutycznych.
Zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia :
-zaleca się unikanie kontaktu z ptakami nie zależnie od tego czy są one zdrowe czy nie.
-osoby które muszą pracować z ptakami powinny nosić maski i kombinezony chroniące przed pyłem unoszącym się ze ściółki także dbać o higienę.
-drób ze stad zarażonych musi być niszczony i nie może być przeznaczony do spożycia przez ludzi ani zwierzęta nawet po przetworzeniu.
-uznano, że drób i jaja ze zdrowych stad znajdujących się na terenach objętych epidemią po przetworzeniu nie zagrażają zdrowiu ludzkiemu
-zdaniem ekspertów rozprzestrzenianiu influenzy zapobiegnie masowy ubój ptaków z zarażonych stad i szczepienie pozostałych ptaków szczepionką odpowiadającą międzynarodowym standardom.
Opracowła mgr Grażyna Szpilka - Makara /Szkoła Podstawowa w Marcyporębie/
Na foto: Wirusy ptasiej grypy widoczne w kolorze złotym (WHO)
Autor: J.G.